Melik Şerif Düzü Türküsü

Doksan üç muhacirlerinden bir kafile Refahiye’nin (yurtbaşı) köyü yöresine geçiçi bir süre için yer deÄŸiÅŸtirmiÅŸ. Bu kafilenin, Åžahin isminde, zengin iki evli bir aÄŸası varmış. MelikÅŸerif Köyü’nün aÄŸası ise Ä°sak Bey adında biriymiÅŸ. Ä°sak Bey’in Ak Hanım ve Zeynep adında iki kızı, Åževket Bey adında bir de oÄŸlu varmış. Åžamil, Ä°sak Bey’in küçük kızı Zeynep’e dünür olur. Üçüncü Hanım olarak Zeynep’le evlenmek ister . Zeynep’i oldukça fazla sevmektedir. Fakat , Ä°sak Bey bu iÅŸe rıza göstermez. Zeynep de iki evli bir kiÅŸinin üçüncü hanımı olmak istemediÄŸini belirtir. Ä°sak Bey’in iki kızı ve hizmetkarlarının hanımları, her gün Bulgarı Çayırları Semtine, koyunları saÄŸmaya giderler . Bunu bilen Åžamil, Zeynep’in yolunu bekler, kırık atlısı ile Zeynep’i alıp, zorla kaçırır.  Bu kaçırma esnasında, Otuziki örük olan Zeynep’in saçının sekiz örüğü kopar. Ä°sak Bey’e haber gelir, elli atlıyla Åžamil’in peÅŸine düşer, fakat yetiÅŸemez . O civarda barınamayacağını anlayan Åžamil, Zeynep’i alarak Bayburt’un Pavnik Köyüne yerleÅŸir.

İsak Bey , kızının kendi isteği ile kaçtığını zannettiğinden 7 sene Zeynep ile konuşmaz . 7 sene sonra , Zeynep Hanım , bir kızı ile beraber babasının elini öpmeye gelir . İsak Bey 6 ay kızı Zeynep Hanım’ı misafir eder . 6 ay sonra , 7 katır yükü eşya ve birçok ziynet ile kızını yolcu eder . Zeynep Hanım , Bayburt’a vardıktan 1 ay sonra kolera hastalığına yakalanır . Babasına haber gelir . Kolera bulaşıcı olduğu için , İsak Bey , oğlu Şevket’i Bayburt’a göndermek istemez . Fakat , Şevket
dayanamayarak ablasını görmeye gider . Bayburt’un Pavnik Köyüne vardığında , Zeynep Hanım defnedilip , cenaze alayının geri geldiğini görür . Zeynep Hanım’ın vasiyeti üzerine , kaçırılırken kopan 8 örük saçı ve kanlı yazması , kzı ile beraber İsak Bey’e gönderilir . Ancak o zaman İsak Bey kızının zorla kaçırıldığını anlar. Bunun üzerine yöre halkı Zeynep Hanım’a aşağıdaki türküyü yakar :

Melik şerif düzünü
Çiçek almış yüzünü
Gidek gelin getirek
İsak Beyin kızını

Oy yandım yandım gelin
Aç koynun dondum gelin

Küleği alamadım
Koyunu sağamadım
Deli Åžamil gelende
Çemberi çalamadım

O niye niye niye
Öldüm yar diye diye

Åžamil karakuÅŸ oldu
Aldı dereye daldı
Ağlama Zeynep bacı
Çeyizin bana kaldı
..............


Şamil’in , Ardahan’a yerleştiği rivayet edilmekte ise de, Ardahan işgal altında olabileceğinden, Bayburt’a yerleşmiş olması daha kuvvetli bir ihtimaldir.

Oy yandım yandım gelin
Aç koynun dondum gelin

Görücüler düzüldü
Zeynep hanım süzüldü
Süzülme Zeynep hanım
Atlıların düzüldü

O niye niye niye
Öldüm yar diye diye



Ayşegül Göktepe (Radyo Program Yapımcısı)