Mesajları Göster
|
|
Sayfa: [1] 2 3 ... 10
|
|
1
|
Hoş Geldiniz / Görüş ve Önerileriniz / Ynt: dikkat edelım, ogretmen forumuna yakısmıyor.
|
: Ekim 01, 2008, 03:34:04 ÖS
|
şive değil yakışmayan. yanlız, yalnış, herkez, eylence, deyil gibi hatalar. bunlardan başka evet şu efet ler vb. TARZANCA yazılanlar..
Forumda o kadar çok tarzan varki hangisine yetişeceksiniz hocam.Hepsi daldan dala zıplayıp duruyorlar.Ben de şiveli konuşuyorum ama yazarken imla ve yazım kurallarına dikkat etmeye çalışıyorum.Şive konuşma dilinde kullanılır. Duyarlı duruşunuz için teşekkürler hocam.
|
|
|
|
|
3
|
Branşlar / Özel Eğitim Öğretmenleri / Ynt: ozel egıtımde, otıstık cocuklarla ne etkınlıkler yapabılırım yardımcı olurmusunz
|
: Ekim 01, 2008, 02:42:12 ÖS
|
|
Görsel Algılamanın Geliştirilmesine Yönelik Alıştırmalar
Nesneleri Belirleyip Bakışlarla Takip Etmek
Materyal : Loş ışığı olan el feneri, dikkat çeken oyuncaklar, yada nesneler ( kırmızı top ).
Nasıl Yapacaksınız : Çocuğunuzun karşısına oturup el fenerini yüzüne tutun ve “ Bak!” diye seslenin. Eğer çocuk tepkisiz kalıyorsa, dikkatini çekmek için el fenerini birkaç defa açıp-kapatın. (10.6.1’ıncı bölümdeki “ Ortak ilgi odağı oluşturma “ alıştırmalarına da bakın ). Feneri yana doğru kaydırın ve gözleriyle takip edip etmediğini kontrol edin. Bu alıştırmayı kırmızı bir çıngırak yada anahtarlıkla da yapın. Çocuk çıngırağı fark ettiği an, masanın üzerine koyun ve orada duran anahtarlığa dikkatini çekmeye çalışın. Önemli olan çocuğun en azından 2 saniye dikkatini nesneye odaklaştırmasıdır. Bu kısa bakışlar için onu övün ve oyuncak ilgisini çektiyse onunla oynamasına izin verin.
Nesneleri Tanıma ve Gruplama
Materyal : Bu oyun için günlük hayatta kullanılan nesnelerden kullanabilirsiniz. Aynı olan nesnelerden 2’er tane seçebilirsiniz. 2 kaşık, 2 kurşun kalem,
2 kırmızı lego, 2 düğme v.s.
Nasıl Yapacaksınız : Seçtiğiniz nesnelerden birini ( en fazla 3 çift ) çocuğun önüne koyun, diğerlerini bir kutunun içine . Nesneleri çocukla birlikte adlandırın. Sonra çocuğun dikkatini kutuya çekerek bir nesne alıp adını söyleyin ve birlikte diğer tekinin yanına yerleştirin. Çocuk eşleştirmeyi tek başına yapana kadar tekrar edin. Nesneleri hep aynı sıralamada ( yani hep kaşık, lego , düğme ) eşleştirmeyin. Otistik çocuklar sırayı ezberlerler ve nesnenin doğru olup olmadığına bakmadan eşleme yaparlar.
Büyüklükleri Seçip Yerleştirme
Materyal : Birbirinin içine giren oyuncaklar, yada çeşitli büyüklükleri olan materyalleri kullanabilirsiniz.
Nasıl yapacaksınız : Önce birbirinin içine giren küplerden en büyüğünü ve en küçüğünü seçerek başlayabilirsiniz. Bunları nasıl birbirinin içine koyacağını gösterip onunla birlikte tekrar edin. Daha sonra adım adım zorlaştırarak bir parça daha ekleyin (ince motor becerilerini geliştirme çalışmalarına da bakınız).
Burada gerekli olan el-göz koordinasyonu otistik çocukları çok zorlar, çünkü onlar hareketlerini görsel olarak kontrol etmeden yaparlar.
Şekilleri Yerleştirme
Materyal :
• Takıp çıkarabilecekleri farklı büyüklükteki parçaları olan büyük bir küp
• Şekil tahtası: boşlukları olan tahta yada plastik bir levha ( boşlukları geometrik şekiller yerleştirilir )
• Tahta puzzle : Şekil tahtasından frakı geometrik şekiller yerine çeşitli resimlerin yerleştirirlmesidir
• Didaktik Puzzle : Puzzle parçalarının şekilleri levhaya çizilmiştir, bu da puzzle’ı birleştirmeyi kolaylaştırır.
Nasıl Yapacaksınız : Burada yapılacak olan şey, tek tek parçaların yerleştirilmesini çalışmaktır. Puzzle’larda 4-6 parçalı puzzelleri tercih etmeniz önerilir.
Renkleri Seçip Yerleştirmek
Materyal :
• Çok sayıda ana renklere ( mavi, yeşil, sarı, kırmızı ) boyanmış olan tahta legolar
• Renkli balonlar
• Renk ayrımı için yapılmış çeşitli oyunlar ve materyaller
Nasıl Yapacaksınız : Çocuğun önüne iki kutu koyun. Birinin içine kırmızı bir lego, diğerinin içine mavi bir lego koyun ve tüm legoları ayırmasını isteyin. Alıştırmayı biraz kolaylaştırmak için kutuları içinde olması gereken renge boyayabilirsiniz. Giderek renklerin sayısını arttırabilirsiniz. Renkleri ayırırken isimlerini de öğretmelisiniz.Bunların dışında farklı uzunluktaki çubukları bir kutunun içine koyup çocuğun önüne koyabilirsiniz. Önce siz en uzununu ve en kısasını seçip yerine yerleştirin . Diğerlerini birlikte yerleştirin. Bu alıştırmanın zorluğunu orta boylardaki çubuk sayısını çoğaltarak arttırabilirsiniz.
Renk ve şekil ayırma çalışmaları için uygun olan tüm oyunları en basite indirgeyerek kullanabilirsiniz. Örneğin 9 farklı renkte kareleri olan bir tabloyu kullanabilirsiniz. Bunun için tablodaki renklerden oluşan 9 kareyi çocuğa tek tek gösterebilirsiniz ve birlikte tablonun üzerine yerleştirebilirsiniz. Yada renkli zar kullanarak çocuğun attığı rengi birçok renk içinden seçtirebilirsiniz. Aynı adımları şekil ayırma çalışmalar için de kullanabilirsiniz.
Resim Yerleştirme
Materyal : Tanınması kolay olan, basit resimlerden oluşan eşleme kartları.
Nasıl Yapacaksınız : Kartların teklerini ayırıp masanın üzerine, çocuğun önüne koyun. Diğerleri ise karışık şekilde bir kenarda dursun. Bunlardan birini kaldırıp çocuğa gösterin ve adını söyleyin, sonra çocuk bunu masanın üzerinde duran eşinin üzerine koysun.
Ayrıntıları Fark Edebilme ( Optik Ayırt Etme ) Materyal : Resimli kitaplar, resimlerinde çok küçük farklılıklar içeren eşleme kartları. Nasıl Yapacaksınız : Yukarıda bahs ettiğimiz eşleme kartlarında çok küçük ayrıntı farkları vardır ( bir elmanın yaprağı sağa, diğerinin sola bakar ). Burada çocuk elindeki kartının aynısını bulmak için, resmi çok iyi incelemelidir.Resimli kitap kullanırken çok ayrıntıları olan bir resim seçin ve çocuktan bunları bulmasını isteyin (“Bana kırmızı arabayı göster,elinde çanta olan kadını göster gibi”)
Sıra oluşturma
Materyal:Renkli tahta legolar,renkli tahta boncuklar,dizi resimler.
Nasıl yapacaksınız:Legolardan bir desen oluşturun.Örneğin bir kırmızı ile bir sarıyı yan yana koyun.Bu sırayı çocukla birlikte devam ettirin.Bir renk daha eklerseniz oyunu zorlaştırmış olursunuz.Aynı mantığa göre boncukta dizebilirsiniz (Boncuk dizmeyi nasıl yapacağınızı 10.6.4’teki ince motor becerilerinin geliştirilmesine yönelik alıştırmalar bölümünde bulabilirsiniz).
Dizi resimleri sıralarken bir zaman sürecini kavrama üzerinde çalışılmış oluyor.Çocuğunuzla birlikte anlamlı bir sıra oluşturacak şekilde resimleri yerleştirin,ayrıca her resmi kısa ve anlaşılır bir cümle ile yorumlayın (Bunun için 10.6.8.bölümdeki konuşma gelişimini destekleyen alıştırmalar kısmına yada 10.6.9’daki bilişsel becerilerin gelişimi bölümüne de bakınız).
10.6.7
Zihin Gücünü Destekleyen Alıştırmalar
Nesneleri bulma
Materyal:Karton kutular,teneke kutular,yoğurt kutuları,bir örtü,kutulara saklanabilecek çeşitli nesneler,memory.
Nasıl yapacaksınız:Çocuğun gözünün önünde çok ilgi çekici bir oyuncağı örtünün altına saklayın.Nerede diye sorun ve arattırın.
Birbirine benzeyen iki kutunun altına adını söylediğiniz birer nesne saklayın,ancak çocuğun sizi görmesine dikkat edin.Sonra sakladığınız nesnelerden birinin nerede olduğunu sorun.Eğer çocuğunuz iki nesneyi aklında tutabiliyorsa,üçüncüsünü de saklayabilirsiniz.Bu şekilde yavaş yavaş çocuğunuzun zihin gücünü arttırabilirsiniz.
Memory oyununun kartlarını da kullanarakta bu oyunu oynayabilirsiniz.Önce kartların üzerindeki nesnelerin (İki-üç kart) ismini söyleyip ters çevirin).Sonra bir nesneyi sorun ve çocuk onu aralarından bulsun.
Memory
Materyal:Memory oyunu.
Nasıl yapacaksınız:Saklanan nesneleri bulabilen çocuklarda memory’i orijinal kurallarına göre oynayabilirsiniz.Ancak ilk başlarda tüm oyunu değil,üç resim çifti kullanın.Eğer kartları açtığınızda eşi çıkmadıysa,nesnelerin ismini söyleyip tekrar kapatın.Çocuk oyunu kavradıysa kart sayısını arttırabilirsiniz.
Görevleri yerine getirme
Çocuğunuzun konuşma-anlama sorunu yoksa, günlük hayatta da zihin gücünü geliştirebilirsiniz.Ona yapmasını istediğiniz 1-2 ayrıntısı olan küçük görevler verin (Banyoya gidip pembe havluyu getir.Bu tabağı mutfağa götür ve lavabonun içine koy).Tabi ki çocuğa görev verirken dikkatinin sizde olmasına özen gösterin.Güler yüzlü bir şekilde göz kontağı kurun ve çocuğun dikkatini çekebilecek,o anki ruh haline uygun,yumuşak bir ses tonuyla görevini verin.
Şiirleri,hikayeleri ve şarkıları akılda tutmak
Materyal:Resimli kitaplar,tekerleme ve çocuk şarkıları olan kitaplar.
Nasıl yapacaksınız:Çocuk kısa şarkıları ve mısraları aklında tutup,sizinle birlikte söylesin.Hikaye anlatırken anlayıp anlamadığını kontrol etmek için ve aklında kalması için ayrıntılarla ilgili sorular sorun.
Anılarını anlatmak
Çocukla yaşamış olduğu olaylar ve gelişmeler hakkında konuşun.
Örneğin“bugün marketten neler aldık?”, “Parkta neler yaptık ?”.Bu şekilde hatırlama yetisi dışında,konuşma becerisi ve zaman dilimlerini anlama yetisi de geliştirilmiş olur.
10.6.8
Konuşma Becerisini Geliştiren Alıştırmalar
Konuşulanları anlama
Materyal:
*Resimli kitaplar:Resimleri çok net olmalı.Önce yazısı olmayan ve her sayfada çocuğun bilgi alanına dahil olan (Oyuncaklar,ev hayvanları gibi) bir nesneyi gösteren kitapları tercih etmelisiniz.Yavaş yavaş resimleri daha karışık olan ve az bir yazısı olan kitapları kullanmaya başlayabilirsiniz.
*Memory,resimli kartlar.
Nasıl yapacaksınız:Burada anlatılan alıştırmaları konuşamayan ama konuşulanları anlayan çocuklarla da yapabilirsiniz.Çocuğunuzun önüne birkaç tane resimli kartı bir sıra halinde koyun.Çocuğunuzun işaret parmağını tutup (Sağ elini kullanan çocuklarda sağ elini,solak olanlarda sol işaret parmağını) resimleri göstererek isimlerini söyleyin.Yumuşak bir ses tonuna dikkat edin.Sonra resimlerden bir tanesini size vermesini isteyin (Lütfen elmayı bana ver! Elma nerede?).Önce resimleri bulmasında çocuğa yardımcı olmalısınız.
Bu oyunda da sterotiplere neden olmamak için soru sıranızı sürekli değiştirmelisiniz.
Kartları bulup adlandırma oyunu resimleri yerleştirme oyunuyla çok güzel kombine edilebilir.Çocuk önce memory kartlarını eşler,sonra kartların bir kısmı kaldırılır ve geriye kalan kartlarla kelime anlama çalışması yapılır.Resimli kitaplara bakarken de nesneleri adlandırmak için bir çok fırsat oluşur.
Çocuğun çıkardığı sesleri tekrar etmek
Konuşma gelişimi için daha bebeklik döneminde bebeğin çıkardığı sesleri tam olarak algılayıp tekrar etmek çok önemlidir.Bebeğinizi onunla göz kontağı kurabilecek şekilde tutun ve onunla daha öncede tarif edildiği gibi yumuşak,dikkatini çekebilecek ve o andaki ruh haline uygun (Modülasyonlu) güler yüzlü bir ifade ile konuşun.Arada kısa molalar vererek bebeğede sesler çıkarma fırsatı verin.Bebeğin çıkardığı sesleri sizde tekrar edin.
Ağız hareketlerini tekrar etme
Materyal:Sabun köpüğü.
Nasıl yapacaksınız:Özellikle küçük yaştaki otistik çocuklar motor ağız hareketlerini çok zor kontrol edeler.Ağız kasları zayıftır ve genelde ağızları biraz aralıktır.Bu çocuklar çoğu zaman sadece lapa tarzında beslenirler,çünkü çiğnemekte çok fazla zorlanırlar.Ağız ve çene kaslarına tam olarak hakim olamadıklarından dolayı konuşmayı öğrenmekte de zorlanırlar.Bundan dolayı bu alanda oyunlaştırılmış uyarma yapmak çok önemlidir.
Rahat edebileceğiniz bir şekilde oturun ve çocuğunuzla göz kontağı kurun.Bunun için çenesinden yada yanaklarından tutup kafasını kendinize doğru çevirebilirsiniz.Ancak hareketleriniz hiçbir şekilde hızlı ve sabırsız olmamalı.Çocuk sizin yönünüze doğru baktığında tekrar etmesi gereken ağız ve çene hareketleri yapın.Burada birkaç örnek verilmiştir:
*Dişleri birbirine vurma (Çıkan ses yeteri kadar duyulsun)
*Alt çeneyi sağa,sola çevirme
*Ağzı açıp kapatma (Bağırarak aaaah diyebilirsiniz)
*Yuvarlak ağız (Ooooh)
*Dudakları sivriltme (Öpücük veriyormuş gibi yapın)
*Dili ağzın içinde şaplatmak.
Çocuğunuz bu hareketleri yapabiliyorsa sabun köpüğü ile çalışabilirsiniz.Çocuğunuza sabun köpüğü nasıl yapılır gösterin.Sonra bırakın kendi yapsın.
Sesleri ve kelimeleri tekrar etmek
Materyal:Hayvan resimleri (Kedi,köpek,tavuk,inek),resimli kartlar,memory,resimli kitaplar.
Nasıl yapacaksınız:Çocukla göz kontağı kurduğunuz an bir ineğin resmini gösterip “Mööö” sesini çıkartın.Çocuğa bu sesi tekrar ettirin ve ilk zamanlar parmaklarınızla ağzını şekillendirin.Örneğin önce dudaklarını birleştirip “mmm sesini” çıkartmasına yardımcı olun,sonra dudaklarını bırakıp “Mööö” sesini çıkartmasını gösterin.
Hayvan resimlerinden bilinen nesnelerin resimlerine geçebilirsiniz.Ancak önce 1-2 hecelik kelimeler kullanmanız daha iyi olur.Yukarda anlatıldığı gibi resimleri gösterip adlandırın.Henüz konuşamayan otistik çocuklarda,söyletmeye çalıştığınız kelimeye benzer bir ses çıkarsalar bile bunu ödüllendirmelisiniz.
Kelime hazinesinin genişletilmesi
Materyal : Bilinen nesnelerin resimleri,memory,resimli kitaplar.
Nasıl yapacaksınız : Çocuğun konuşma becerisi geliştikçe, beklentilerinizi de yükseltebilirsiniz. Daha uzun kelimeler kullanabilirsiniz ve bir resmi gösterip
“ Bu ne “? diye sorabilirsiniz. Cevap olarak ise “ Bir elma “ sonra ise kısa cümle şeklinde “ Bu bir elma “ olmalı.
Resimlerin yanı sıra günlük hayatta kullanılan yada çevremizde bulunan nesneleri de kullanabilirsiniz. Çocuğun bakışlarını yakaladığınız an, dikkatini tanıtmak istediğini nesneye çekin ve adını söyleyin, sonra tekrar etmesi için onu cesaretlendirin.Unutmayın ilk zamanlarda söyletmeye çalıştığınız kelimeye benzer her sesi övmelisiniz.Ayrıca söylemeye çalıştığı kelimenin,o nesnenin adı olduğunu öğrenmesi,çok tekrar gerektirir.
Eylemler / Özellikler
Materyal:İnsanların basit bir eylemde bulunduğunu ve bu eylemin ne olduğun çok açık olan fotoğraflar,farklı özellikleri olan nesneler ( Büyük-küçük,set-yumuşak,kırmızı-mavi-yeşil-sarı).
Nasıl yapacaksınız:Çocuğun bildiği bir uğraşın resmini gösterin,örneğin uyuyan bir çocuk.Resmi gösterirken çocuğun ne yaptığını söyleyin: “Çocuk uyuyor”.Eğer çocuk kendiliğinden tekrar etmiyorsa, “Çocuk ne yapıyor ?” diye sorun.Cevabı kendisinin vermesi için zaman tanıyın.
Çoğu zaman sterotip bir tekrarlama şeklinde sadece cümlenin son kısmını duyarsınız. “.....uyuyor”! İlk zamanlarda bu davranışını da övün, ama eleştirmeden her seferinde tüm cümleyi söylemesi için teşvik edin! Eğer hiç tepki vermiyorsa yardım olarak cümlenin başını sız söyleyin.
Bir eylemin isimin öğrettikten sonra bunu her fırsatta kullanın. Bir defada en fazla 2-3 eylem üzerinde durun. Yeme, içme, oturma, uyuma gibi günlük eylemlerle başlayıp çocuğun repertuarını genişletebilirsiniz.
Özellikler : Özellikleri öğrenme çalışmaları, diğer çalışmalarla çok iyi kombine edilebilecek çalışmalardır. “ Nesnelere dokunma “ ( 10.6.4’teki bölüme bakınız ) çalışmalarında nesnelerin özelliklerini sayıyorsanız “ renk ayrıma ve yerleştirme “ ( 10.6.6 daki bölümle karşılaştırınız) çalışmalarında temel renkleri öğretiyorsunuz.
Büyük – küçük kavramıyla başlayın. Bunu için çocuğun önüne bir büyük, bir e küçük lego koyun. Büyük ve küçük kavramını öğretin. Tekrar etmesi için çocuğu teşvik edin. Günlük hayatta karşınıza çıkan fırsatlarda öğrettiğiniz özellikleri kullanın.
Yer Kavramları Materyal : Küçük kutu, yada bardak, kutunun yada bardağın altına sığabilecek nesneler ( lego, oyuncak, araba, bisküvi ). Nasıl Yapacaksınız : Bir seferde çocuğunuza sadece 1 yada 2 tane yer kavramı öğretin. Yukarıda/aşağıda kavramlarıyla başlayabilirsiniz. Bir kutuyu ağzı aşağıya gelecek şekilde ters çevirin ve çocuğun sizi izlediğine emin olduğunuzda üzerine herhangi bir nesne ( şeker, bisküvi yada küçük bir araba ) koyun : “ Bak kutunun üzerinde !” Araba kutunun üzerinde !”
Cümleyi tekrar etmesi için çocuğu cesaretlendirin en azından “ üzerinde “ kelimesini tekrar etsin ve sorun “ Araba nerede “? Cevaplaması için zaman verin. Eğer çocuk tepki vermiyorsa, siz cevaplayın. Sonra arabayı eline verip, kutunun üzerine koymasını isteyin. Siz elini tutup yönlendirin ve yaptığı
hareketi yorumlamayı ihmal etmeyin.
Çocuk üzerinde ve altında kavramlarını gerçekten öğrendikten sonra, aynı yöntemi kullanarak diğer kavramları öğretebilirsiniz.
Yeni öğrenilmiş olan bu kavramları her fırsatta kullanılması çok önemlidir. Bunun için günlük ve alıştırmalarda karşınıza çıkan her fırsatı değerlendirmelisiniz.
Miktarlar ve Sayılar
Materyal : Tahta legolar, boncuklar, düğmeler, 2 düz kap ( tabak, kutu kapağı ), kağıt, kalem.
Nasıl Yapacaksınız : Çocuk önce “ bir/çok “ kavramını öğrensin. Bunu için bir tabağa 1 tane boncuk , diğerine birçok çok boncuk koyun. 1 tane boncuk olan tabağı gösterip : “ Çok boncuk “ deyin. Bu oyunu başka nesnelerle de tekrarlayın.
Resim kağıdını ikiye ayırıp bir tarafına 1 tane, diğer tarafına aynı nesneden birkaç tane çizin. Çocuğun bildiği nesneleri seçin. Bir tane nesne olan tarafı gösterip “ Bu ne ?” diye sorun. Eğer sadece nesnenin adını söylüyorsa, miktarını siz söyleyin. Sonra diğer tarafı gösterip sorun ve gerekliyse doğru cevabı hiç eleştiri yapmadan siz verin.
Çocuğunuza önce 5’e kadar saymasını öğretin. Ancak adım adım öğretmelisiniz. Önce 1 ve 2’yi öğrensin. Masanın üzerine bir tane lego koyup 1 “ bir “ diyin. Sonra 2’cisini koyup 2 diyin. Çocuğun parmağını tutup legoları saydırın. Eğer bunu öğrendiyse 3,4 ve 5’inci legoyu da ekleyin.
Çocuğun önüne 5 lego koyup, 3 tanesini size vermesini isteyin. Gerekirse yardımcı olun ve sayarak legoları seçin ( 1,2,3 ).
Beş tane nesne çizdiğiniz kartlar kartlar hazırlayın. Bunlarla çalışın ve gerekli olduğundas yardımınızı esirgemeyip birlikte sayın. Çocuk 5’e kadar sayıları öğrendiyse ve doğru olarak kullanabiliyorsa 10,15,20,30 v.s.’ye kadar devam edebilirsiniz.
Yine günlük hayatta sayı ve miktarları kullanılabilecek her fırsatta çocuğa kullandırın ve saydırın. Ör. markette alışveriş yaparken 2 kutu sütü o alsın, mutfaktan 4 tane kaşığı çocuğunuz getirsin. Alıntıdır...
|
|
|
|
|
4
|
Branşlar / Özel Eğitim Öğretmenleri / Ynt: ozel egıtımde, otıstık cocuklarla ne etkınlıkler yapabılırım yardımcı olurmusunz
|
: Ekim 01, 2008, 02:38:26 ÖS
|
|
Otistik Çocuklarda Bilişsel Becerilerin Oluşturulması Gelişim Desteği: Oyun-Destek ve Öğrenme Programları
Otistik çocuklar farklıdır. Bizim için hiçbir zorluğu olmayan birçok şey, onlar için çok zor bir görev oluşturuyor. Oyun çalışma alanı oluşturulurken bu durumun dikkate alınması gerekiyor.
Burada oyun ve çalışma alanından kaynaklanabilecek hiç beklenmedik problemler için 2 örnek vermek istiyoruz :
Eva 6 yaşında ve önümüzdeki dönem okula kayıt olacak. Otistik bir çocuk olarak bu adım için çok iyi hazırlanmış olması gerekiyor, çünkü bu çocuklar diğer çocuklar gibi yeni durumlara ve kişilere uyum sağlayamıyorlar. Bundan dolayı Eva’nın terapisti, aileyle birlikte, okula hazırlık için bir program oluşturdu. Buna göre Eva annesiyle birlikte mutfak masasında oturup, resim kağıdının üzerine rengarenk daireler çizmesi gerekiyor. Ama Eva’ya göre kafasını masanın üzerine koyup sandalyeyi tekmelemek daha eğlenceli. Eva’nın annesi sinirleniyor : “ Kes artık şunu ! ” diye bağırıyor. Sonra kızını düzgün bir şekilde oturtup masayla sandalye arasına sıkıştırıyor. Ama Eva yavaş yavaş masanın altına doğru kaymaya başlıyor. Aslında bu problemi çözmek çok kolaydı, bunu için sadece Eva’nın bedenine uygun bir masa ve sandalye gerekliydi.
Örnek2: Peter’in ailesi 5 yaşındaki oğullarına bir çocuk masası ve sandalyesi alıyorlar. Çizgi film kahramanlarında oluşan deseni aile çok beğeniyor ve onu almaya karar veriyorlar. Ancak masa eve geldiğinde çocuk bu karmaşık desen üzerinde daha önce birleştirebildiği puzzle’ın parçalarını bulamıyor. Basit ve tek renkten oluşan bir masa çok daha uygun olurdu.
Önemli bir kural :
Otistik çocukların, evde onlar için ayrılmış olan özel bir oyun, öğrenme ve terapi alanına kesinlikle ihtiyaçları vardır.
En uygun çözüm küçük, sessiz ve aydınlık bir odadır. Duvarlar tek renk, yerler ise desensiz ve kolay temizlenebilecek şekilde olmalıdır.Mobilya olarak çocuğun bedenine uygun bir masa ve sandalye yeterlidir. Masanın yüzeyi düz ve tek renk olmalı. Özellikle’de parlamaması ve düz olması önemlidir, çünkü ışık ve desen otistik çocukların dikkatini çok fazla dağıtır.
Oyuncak ve materyaller bir kutu, çekmece ya da kolide saklanmalıdır. Çocuğun ilgisini dağıtmamak için etrafta herhangi bir şey durmamalıdır. Eğer yeteri kadar yer varsa, dinlenmek için bir oyun köşesi düşünebilirsiniz.
Ayrı bir çocuk odası için imkanınız yoksa, çalışmalar için evdeki en sakin ve kenarda kalmış bir odayı seçmeniz uygun olur. Mutfak ve oturma odası eğer çalışmanız bölünmeyecekse uygun olabilir. Ancak bunu gerçekleştirmek genelde oldukça zordur. Eğer ailenin diğer üyeleri bu saatlerde acıkıyorsa ya da televizyon izlemek istiyorsa, oyun ve çalışma alanı olarak başka bir odanın seçilmesi daha uygun olur. Yatak odasının, gündüz kullanılmıyorsa, oldukça uygun bir yer olduğu gözlenmiştir.
Bundan dolayı otistik çocuklar için çalışma alanı seçiminde ve düzenlenmesinde uyulması gereken en önemli kural : Çevrede mümkün olduğu kadar dikkat çekici unsurlar olmamalıdır! Otistik çocuklar birçok uyarıcıdan irite olurlar : Sesler ( ör. : odaya birileri giriyor, yoldan geçen tramvay, telefonun çalması ), optik uyarıcılar ( ör. : ışığın yansıması, desenler, masanın üzerinde duran fazlalık olan şeyler ), kokular
( bazı kuru boyaların ve silgilerin hafif tatlımsı kokuları vardır ), dokunma duyusuna ve kaslara yönelik uyarıcılar ( ör. : tırmalayan koltuk döşemesi, çok dar giysiler ).
Elbette evde tüm rahatsız edici tüm rahatsız edici unsurları yok etmek mümkün olmayacaktır. Ancak mümkün olduğu kadar azaltılmaları, otistik çocuğun oyununu ve öğrenmesini kolaylaştıracaktır.
Masa başında yapılacak olan çalışmalarda, her seferinde aynı oturma düzeninde oturulması, tavsiye edilen bir kuraldır.
Çocuğa yerini kendinin seçmesi için fırsat verin. Çocuk sağ elini kullanıyorsa, siz sağına oturun, sol elini kullanıyorsa, soluna oturun. Bu şekilde otistik çocukların oldukça eğilimli oldukları kontrolsüz saldırmaları rahatlıkla kontrol altına alabilirsiniz. Ayrıca bu oturma şekli oyun sırasında göz kontağı kurmayı kolaylaştırır.
Çok önemli :
Çalışma saatinde kullanmayacağınız oyun ya da materyalleri çocuğun kafasını karıştırmamak için hemen kaldırmalısınız ! Anne-babaların, bir çalışma saatinde kullanacakları tüm oyun materyalini masanın üzerine yığdıklarını sık sık gözlemliyoruz. Bu durumda bul-tak, resimli kitabın yanında, onun üzerinde içinde tahta legolar ya da harfler olan kutu üst üste dizilmiş şekilde durur. Eğer aynı masa başka amaçlar içinde kullanılıyorsa, bundan önceki aktivitelerin kalıntıları da görülür : gazete, pasta tabağı yada ablanın ödev defteri. Çalışmak için nerdeyse hiç yer yok. Bu durumda ilk yapılması gereken şey masanın boşaltılmasıdır.
Diğer taraftan yarım saat içinde kullanacağınız materyalin bir arada olması tabii ki çok mantıklı. Eğer çalışma sırasında sürekli bir yerlerde bir oyun arıyorsanız, çocuk ilgisini kaybeder, dikkati dağılır ve tekrar kendi kabuğuna çekilir. Aynı şekilde oyunun ortasında kitabı yerine koymak için kalkmak da kesinlikle uygun bir davranış değildir. Bundan dolayı çalışma saatinde gerekli olan malzemelerin yeri sizin yanınızdır. Materyalleri sizin yanınızda duran bir koltuğun üzerine yerleştirebilirsiniz. Bir tarafınızda çocuk, diğer tarafınızda materyaller olsun. Çamaşır sepeti yada büyük kutuları bu amaç için kullanabilirsiniz. Kullanacağınız tüm oyunları bunların içine sıralayabilirsiniz. Bu şekilde ihtiyacınız olan herşey elinizin altında olur ve masanın üzerindeki karışıklığı önlemiş olursunuz. Çalışmanız biter bitmez materyalleri tekrar yerine yerleştirmelisiniz.
Bu kuralı baştan itibaren çocuğunuza da öğretin. Çıkartılan oyunlar tekrar yerine konmalıdır.
Çocuğunuzun da kolaylıkla başa çıkabileceği bir saklama sistemi için size bazı önerilerde bulunmak istiyoruz : büyük miktarlarda ihtiyacınız olan küçük materyalleri sepetlere yada kutulara yerleştirebilirsiniz. Legolar, boncuklar ve plastik harfler bu şekilde düzenli olarak yerleşmiş olur. Ayırarak yerleştirme şekli, sadece düzen için değil, ayrıca renk ve şekil ayrımı için de önemli bir alıştırmadır. Artık birçok materyal ve oyuncak saklamak için uygun olan kutularda satılıyor ( ör. : memory ) . Çocuğun tek başına oynamaması gereken tüm materyaller ( ör. yutabileceği kadar küçük boncuklar ), kilitli kutularda saklanmalıdır. Bunun dışındaki herşey raflarda yada çekmecelerde yer bulabilir.
Çocuğun kutuların ve sepetlerin raflardaki yerlerini bulabilmesi için renkli çıkartmalar oldukça kullanışlıdır ( bu sistem birçok ana okulunda da kullanılan bir sistemdir ). Renkli çıkartmayı çekmecenin üzerine yada rafın görünür bir yerine yapıştırın. Bu çekmeceye ve rafa konması gereken tüm oyunların üzerine aynı renkte bir çıkartma yapıştırın. Biraz yardım ve çalışmayla çocuk sonunda renkler sayesinde aradığını bulur : Bireyselliğe doğru ilk adım !
Alıntı.
|
|
|
|
|
5
|
Branşlar / Özel Eğitim Öğretmenleri / Ynt: ozel egıtımde, otıstık cocuklarla ne etkınlıkler yapabılırım yardımcı olurmusunz
|
: Ekim 01, 2008, 02:37:19 ÖS
|
|
Tuvalet eğitimi
Materyal:Lazımlık,çocuk için tuvalet oturağı.
Nasıl yapacaksınız:Tuvalet eğitimine ne zaman başlayacağınız,çocuğunuzun fiziksel gelişimine bağlı.Çünkü boşaltım organlarının kontrolü belirli sinir dokularının gelişimine bağlıdır.Genelde çocuklar iki-üç yaşında buna hazırdırlar.
AZRIN ve FOXX (1981),bunun için şu basit testi öneriyorlar: Çocuğunuz iki-üç saat kuru kalabiliyor mu? Bunu tespit edin.Bu çişini kontrol edip edemediğine dair bir belirtidir.Bunun dışında giyinip-giyinemediğine ve sizi anlayıp-anlamadığına dikkat edin.Eğer test olumluysa tuvalet eğitimine başlayabilirsiniz.Değilse,biraz daha beklemelisiniz ve bu arada iletişime ve giyinip soyunmaya yönelik çalışmalara devam edebilirsiniz.
Öğrenmelerin çoğunda olduğu gibi tuvalet eğitiminde de görerek öğrenme çok önemlidir.Bundan dolayı tüm aile üyelerinin tuvaleti kullandığını çocuğunuza gösterin.
Altını ıslatan çocukların çoğu tuvalette gevşeyip rahatlayamadıkları için mesanelerini tam olarak boşaltamazlar. Otistik çocuklarda bu sorun çok yaygındır, çünkü yüksek hareketlilik düzeylerinden dolayı sürekli gergin bir durumdadırlar. Bundan dolayı tuvalet eğitimi rahat bir ortamda gerçekleşmelidir. Tuvalet rahat ve ısısı normal olan bir yer olmalıdır ( çocuğunuzla birlikte, resimlerle orayı güzelleştirebilirsiniz ). Doğru bir davranışta çoğunuzu ödüllendirmeniz gerektiğini unutmayın.
Önce çocuğunuzun hangi saatlerde tuvalet ihtiyacının olduğunu tespit edin. Bu saatlerde onu tuvalete oturtabilirsiniz. Eğer tuvalete yaptıysa bunu övmelisiniz, altına yaptıysa kızmadan ve tepki göstermeden altını değiştirmelisiniz.
Yaşça büyük olan çocuklarda altını ıslatma sorunu bir şeye tepki olabilir. Aile içinde bir huzursuzluk, bir şeyden korkma yada ders baskısı alt ıslatma sorununun sebebi olabilir. Ancak bu durumda da sakin kalmak ve sebeini bulmak gerekir.
Yıkanma / Dişleri Fırçalama
El yıkama:Çocuğunuzla birlikte ellerinizi yıkayın siz ellerini sabunlayın,o suyun altına tutup durulasın.Ancak ellerini birbirine sürtmesi gerektiğini öğretin.Ellerini nasıl kurulayacağını gösterin ve ona yardımcı olun.
Ellerini sabunlamasını da öğretin,bunun için sıvı sabun daha uygun olur,çünkü kuru sabun ellerinden kayabilir.
Çocuğunuza muslukta “kırmızı” “mavi”nin ne anlama geldiğini anlatın.
Banyoda aynı adımları uygulayın.Önce siz sabunlayın o durulasın.Sonra kendi sabunlansın ve en sonunda da banyo suyunu ayarlamasını öğretin.
Diş fırçalama: SCHOPLER,bunun için önce parmak kullanılmasını öneriyor.Parmağınıza diş macunu sürüp çocuğun damaklarına masaj yapın.Bazı çocuklar değişik tatlara karşı hassas olabilirler.Çocuğunuzun sevdiği bir diş macunu bulana kadar biraz uğraşmanız gerekebilir.Daha sonra aynanın önünde nasıl diş fırçalayacağını gösterin.Önce elini tutup yönlendirin,sonra kendi yapsın siz gözleyin.
Genç otistiklere vücut bakımının diğer alanları da öğretilmeli: Saç yıkama-kurutma,tırnak bakımı ve uygun miktarlarda bakım ürünlerinin kullanılması.
Önemli olan baştan itibaren düzenli bir vücut bakımı alışkanlığının kazandırılmasıdır:Sabah akşam diş fırçalama,günlük duş ve yemeklerden önce,tuvaletten sonra el yıkama rutin alışkanlıklar olmalıdır.
|
|
|
|
|
6
|
Branşlar / Özel Eğitim Öğretmenleri / Ynt: ozel egıtımde, otıstık cocuklarla ne etkınlıkler yapabılırım yardımcı olurmusunz
|
: Ekim 01, 2008, 02:32:19 ÖS
|
|
Zaman Kavramı
Materyal : Karton, renkli kalemler, günlük işleri gösteren resimler, takvimler, kitaplar, oyunlar.
Nasıl Yapacaksınız :” Bu gün “ , “ dün “ ve “ yarın “ gibi kavramları daha anlaşılır yapabilmek için bir haftalık plan idealdir. ( karşılaştırınız SCHOPLER, 1987 ) . Büyük bir kartonu her gün için bir bölüm olmak üzere 7 bölüme ayırın. 20 no’lu resimde de gördüğünüz gibi, planın üzerine çocuğun o gün yapacağı işleri gösteren küçük resimler yapıştırılır. Üzerinde bugün yazılı kart söküp takılabilecek şekilde olsun ki, her gün yerini değiştirebilesiniz.
Çocuğunuzla birlikte her gün planını inceleyip, neler yapacağı hakkında konuşun. Çocuğu da bugün neler yapacağını sorun.
“ Bu gün “ kavramı öğrenildikten sonra “ dün “ için bir kart hazırlayın ve yine aynı şekilde dün neler yaptığı hakkında konuşun. Sonra “ yarın “kavramını da aynı şekilde işleyin.
Günün Bölümleri : Sabah, öğlen ve akşam yapılan tipik işleri gösteren kartlar oluşturun. Bunlar hakkında çocuğunuzla konuşun ve günün o bölümünü içeren kısa bir cümle kurun : “ Sabahları Otto kalkar !”, “ Öğlen çorbasını içer ! “, “ Akşamları yatar !”. “ Öğleden önce “, “ öğleden sonra “ ve “ gece “ kavramlarını da aynı şekilde öğretebilirsiniz. Haftalık planda da çocuğun yapacağı işlerin doğru sırada olmasına özen gösterin.
Haftanın Günleri : Çocuk “ bugün “, “ dün “ ve “ yarın “ kavramlarını öğrendikten sonra haftanın günlerine geçebilirsiniz. Bunun için planın önüne geçip şunları söyleyebilirsiniz : “ Bak bugün Pazartesi . Bugün hangi gün ? Bugün neler yapacaksınız ? Yarın Salı. Salı günü neler yapacaksınız ? “ gibi.
Mevsimler : Mevsimlerin özelliklerini gösteren resimlerle mevsimleri öğretebilirsiniz.
Okula giden, günleri ve mevsimleri kullanabilen çocuklarda tarihleri de çalışabilirsiniz. Bunun için, her gün için bir sayfası olan takvimler uygun olur.
Sözel İfade
Materyal :
• Resimli kitaplar : Ancak bu kitaplar gerçek olabilecek hikayeleri ve kolay
Anlaşılabilen olayları içermeli. Çünkü otistik çocuklar mecazları anlamazlar.
8 yaşındaki okula giden otistik bir çocuktan “ Bir bavul dolusu güneş “ adında bir hikayeyi sesli olarak okuması istendi. Hikaye de tatilden yeni dönmüş ve gelirken bir bavul güneş getirmiş olan bir aileden bahs ediliyordu. Çocuk cümleleri okuyabiliyordu ama içeriği hiçbir şekilde anlayamamıştı. Nasıl oluyordu da güneş bavula konabiliyordu ?
• Belirli bir konuyu işleyen resimli kitaplar : otistik çocukların teknik yada
biyolojik olaylara karşı yoğun bir ilgileri vardır. İfade gücünü ve kelime
hazinesini geliştirmek için bunu kullanabilirsiniz. Hayvanlar, bitkiler,
arabalar, v.s. hakkındaki kitapları seçebilirsiniz.
• Çocuk sözlüğü
• Oyunlar : ör. dizi resimler
Nasıl Yapacaksınız : Resimlere bakarken çocukta anlatma isteği oluşacaktır. Siz de ilginizi çekiyormuş gibi sorular sorun ve tüm cümleler kurması için teşvik edin. Çocuğa bir hikaye okurken, her paragraftan sonra ne anladığını sormalısınız. Yetişkinin konuşması basit, kolay anlaşılır, sesi çocuğun iligisini çekebilecek şekilde, çocuğun ruh haline uygun ( modülasyonlu ) olmalı.
Dizi resimler hem yorumlamak için hem de küçük hikayeler anlatmak için uygundur.
|
|
|
|
|
7
|
Branşlar / Özel Eğitim Öğretmenleri / Ynt: ozel egıtımde, otıstık cocuklarla ne etkınlıkler yapabılırım yardımcı olurmusunz
|
: Ekim 01, 2008, 02:31:36 ÖS
|
|
Bilişsel Becerilerin Geliştirilmesine Yönelik Alıştırmalar
Otizm her ne kadar düşük zeka anlamına gelmese de iletişim korkusu, değişikliklerden korkma, algılama sorunu, öğrenirken tecrübelerin kullanamama gibi sorunlar, otistik çocukların öğrenme gücünü ve zekasını olumsuz etkiliyor.
Bundan dolayı elişim programına bilişsel becerilerin geliştirilmesi de eklenmek zorundadır. Daha yüksek bilişsel beceriler gösterebilmek için, algılama, hafıza ve konuşma da herhangi bir sorun olmamalıdır. Bundan dolayı renkleri, şekilleri, büyüklükleri seçip ayırabilmek ve ortak noktaları fark edebilme, daha zor ve karmaşık alıştırmalar için çok önemli ön çalışmalardır. Konuşma yetisi çocuğa bir iç dünya kuram olanağı verir ve böylece çocuk problemlere daha çabuk çözümler bulabilir. Ancak akıllıca bir çözüm bulabilmek için bazı durumların ve kuralların hafızada olması gerekiyor. Çünkü gerektiğinde bunları dönüp kullanabilmeli.
Bundan önceki bölümlerde motor, algılama, hafıza ve konuşma gelişimi üzerinde durulmuştur. Bunlar şimdi anlatılacak olan bilişsel becerilerin gelişimi için bir temel oluşturuyorlar. Burada özellikle ortak noktaların, zıtlıkların bağlantıların fark edilmesi ve mantıklı düşünme üzerinde durulacaktır.
Gruplama Oluşturmak
Materyal :
* Belirli bir özelliklerine yada fonksiyonlarına göre gruplanabilen nesneler
yada bu nesnelerin resimleri ( ör. ev aletleri, oyuncaklar, kıyafetler,
mobilya, meyve ).
• Gruplama yapmaya yönelik oyunlar
• Belirli bir konusu olan Puzzle ( Trafikte, çiftlikte, mağazada )
• Ağırlıklı bir konusu olan resimli kitaplar ( ör. taşıtlar, çiftlikte hayvanlar )
Nasıl Yapacaksınız : Konuşma alıştırmalarıyla çocuğunuzun kelime hazinesi gelişti ve artık birçok nesnenin ismini biliyor. Şimdi bu sözel kavramların direk olarak tek bir nesneyi değil, benzer nesnelerden oluşan bir grubu adlandırdığını öğrenmeli. Örneğin masa ile evdeki masayı kast ediyoruz, ama bunun dışında masa olarak adlandırılan çeşitli renk ve şekillerde ( yuvarlak, kare, tek ayaklı, üç ayaklı, tahta, cam, metal v.s. ) nesneler vardır.
Çocuk kavramaları doğru olarak öğrenebilmesi içi, onları günlük hayatta sık sık kullanmak çok önemlidir. Bunun için bir’de gruplama alıştırmaları yapabilirsiniz. Masanın üzerine 2 farklı gruptan nesneler koyun. Örneğin kalemler ve legolar. Bunun yanına 2 tane kutu koyun ve birinin içine kalemi diğerinin içine legoyu atın. Nesnelerin isimlerini söyleyin. Sonra çocuk bunları ayırsın. İlk başlarda mutlaka sizin yardımınıza ihtiyacı olacaktır.
Sonra çocuğunuza nesneleri fonksiyonlarına göre ayırmayı öğretin. Bunun için oyuncak ve meyve kullanabilirsiniz. Oyuncakları kutuya, yiyecekleri tabağın içine ayırsın.
Gruplama çalışması için resimli kitapları, dergileri ve gazeteleri rahatlıkla kullanabilirsiniz. Resimlere bakarken benzer nesneleri göstermesini isteyebilirsiniz ( tüm hayvanları ). Dergi ve gazetelerde bir gruba ait olan nesneleri kalemle daire içine aldırtabilirsiniz.
Daha sonra uymayanı ayırt etme çalışmalarına geçebilirsiniz. ( masanın üzerine armut, elma, muz, bir tane de oyuncak araba koyup uymayanı bulma ). Ancak her seferinde gerekli açıklamayı yapmayı unutmayın. Örneğin “ armut, muz, elma yenir, ama araba oynamak içindir “ gibi . Bu tarz alıştırmalar olan kitapları da rahatlıkla kullanabilirsiniz.
Zıtlıklar
Materyal : Birbirine zıt özellikleri olan nesneler ( büyük-küçük, dolu-boş, hafif-ağır, tatlı-ekşi ) ; zıtlıkları gösteren resimler ( gündüz-gece, oğlan-kız) ; zıtlık kavramıyla ilgili oyunlar, resimli kitaplar.
Nasıl Yapacaksınız : Nesnelerin kavranmasıyla ilgili ön alıştırmaları
“ Nesnelere Dokunma “ ( 10.6.4 ‘üncü bölüm ) ve konuşma alıştırmalarında
( “ Eylemler/Özellikler “ 10.6.8 no’lu bölüm ) bulabilirsiniz. Zıt özellikleri olan nesneler hazırlayın ( yuvarlak ve köşeli ). Masanın üzerine, üstünde “ yuvarlak “ ve “ köşeli “ yazsı olan iki kutu yerleştirin. Sonra elinize yuvarlak bir nesne alarak, ör. top olabilir, ait olduğu kutunun içine yerleştirin. Bunu yaparken, yaptığınız davranışı yorumlamayı ihmal etmeyin. “ Yuvarlak! Top yuvarlaktır. Şimdi “ köşeli “ bir nesneyi elinize alarak aynı adımları izleyin ve çocuğun eliyle köşelere, kenarlara dokunmasını sağlayın. Çocuk diğer nesneleri de yuvarlak ve köşeli özelliklerine göre ayırsın. Bu şekilde tüm zıt özellikleri işleyebilirsiniz.
Bu konuyla ilgili resimli kitapları ve oyunları da kullanbilirsiniz.
Resimleri Yerleştirme
Materyal: Bir çocuğu çeşitli eylemlerde bulunurken gösteren resimler ( kalkmak, yıkanmak, yemek yemek, oynamak v.s. ); farklı uzunluklarda resimli hikayeler.
Nasıl Yapacaksınız : Çocuğunuzun her gün yaptığı işleri gösteren 3 resim seçin. Örneğin yemek yeme, oynamak, uyumak . Bu resimleri basit cümlelerle yorumlayarak mantıklı bir sıraya koyun ve bunu tekrar etmesi için çocuğu cesaretlendirin. Çocuğunuza sorular sorarak yardımcı olabilirsiniz.
Buna benzer bir şekilde resimli hikayeleri işleyebilirsiniz.
Bir Mantığa Göre Tekrarlanan Kuralları Fark Edebilme
Materyal: Kağıt, kalem, söküp-takma oyunları.
Nasıl yapacaksınız : Çocuğunuz “ sıra oluşturma “ ( 10.6.6 ‘ıncı bölüm ) alıştırmalarında başarılı olduysa, daha karmaşık desenlere ve kurallara geçebilirsiniz. Masanın üzerinde 3 parçadan oluşan bir sıra oluşturun. Örneğin kare, üçgen, daire. Çocuğun buradaki mantığı anlaması için bu sıradan en az 2 tane oluşturmalısınız. Daha sonra çocuğa “ Üçgenden sonra ne geliyor ?” diye sorabilirsiniz. Buna benzer sıraları kağıt üzerine çizip, çocuktan sıraları tamamlamasını isteyebilirsiniz. 17 ve 18’inci resimde bunu için birkaç örnek bulabilirsiniz.
Eğer çocuğunuz 4 işlemi biliyorsa, sayılarla da çeşitli mantık sıraları oluşturabilirsiniz. Çocuğunuzun çok mantıklı olduğunu gördüğünüzde, bu tarz mantık sorularını kendisinin oluşturmasını isteyebilirsiniz.
Neden-Sonuç İlişkilerini Anlayabilme
Günlük hayatta neden-sonuç ilişkilerinin birçok örneğini yaşarız ve otistik çocukların eğitiminde bunları rahatlıkla kullanabilirsiniz. Otistik çocuklar daha çok teknik alandaki neden-sonuç ilişkilerini anlayabilirler.Özellikle sterotip davranışları sayesinde lambalardaki ve diğer elektrikli aletlerdeki şalterleri kullanabiliyorlar.Ancak normal çocuklar gibi çevrelerini aktif olarak incelemediklerinden,neden-sonuç ilişkileri hakkındaki bilgi düzeyleri düşük seviyede kalıyor.
Otistik çocuğunuzun keşfetme isteğini nasıl uyandırabileceğinize dair,burada birkaç örnek verilmiştir:
*Kek yaparken ona hamurun nasıl oluştuğunu ve sonra bu hamurun nasıl kek haline geldiğini gösterin.
*Banyo küveti de çok iyi bir keşif alanıdır.Küvetin tapasını çekmezsek,su küvetin içinde kalır.Çekersek su akıp gider;Bir bardakla suyu başka bir yere boşaltabiliriz,eğer bardakta delik varsa boşaltamayız.Bazı şeyler suyun üstünde yüzer,bazıları batar.Acaba neden? v.s.
*Birlikte saksının içine çim tohumu ekip nasıl büyüdüğünü gözlemleyebilirsiniz.Çok su döktüğünüzde,az su döktüğünüzde ve bitki ışıksız kalırsa ne olur? v.s.
10.6.10
Harf Çalışmaları
Harfleri adlandırmak
Materyal:Plastik harfler (yada kartondan kendi yaptığınız harfler olabilir).
Nasıl yapacaksınız:A ve M harfleri ile başlayın.Bu harfleri masaya koyun ve çocuğun gözünün hizasında tutun “Aaaa” diye söyleyin.Şimdi çocuk sesi tekrar etsin.Sonra aynı adımları M harfiylede tekrarlayın (Sesleri söylerken,sadece sesi söylemeye dikkat etmelisiniz “Meee” değil “Mmm” diye söylemelisiniz,çünkü M ve A’dan ma hecesini oluşturmak çok daha kolaydır.
Bir harfi göstererek “Bu ne?” diye sorun.Sonra masanın üzerindeki tüm A harflerini buldurabilirsiniz.Aynı mantığa göre,adım adım harf repetuvarını genişletebilirsiniz.Daha sık karşılaşılan harflerle başlayın örneğin:H,i,d,l,t,b.
Heceleri ve basit kelimeleri okuma
Materyal: Plastik harfler.
Nasıl yapacaksınız:Çocuk bazı harfleri tanıyorsa “Ma” hecesini masanın üzerine koyun.Sonra sesli olarak heceyi okuyun.Şimdi çocuğa bu iki harfi öyle hızlı okutun ki harfler birleşsin. “Ma” hecesini “Mama” oluşacak şekilde genişletin.Okuma alıştırması için çocuğun bildiği harflerden tek yada iki heceli kelimeler oluşturun.
Kelime oluşturma
Materyal: Plastik harfler,resimli kartlar (Eşleme kartları,oyun kartları,memory kartları).
Nasıl yapacaksınız: Çocuğun önüne bir kart koyup üzerindeki nesneyi adlandırın (Araba,top,çiçek).Resmin altına plastik harflerle kelimeyi yazın.Çocuk harfleri tek tek söylesin okusun ve yine harfleri tek tek söyleyerek kelimeyi oluştursun.
Yoğun alıştırmalar sonucunda çocuk yardımsız da harfleri bulup birleştirebilir.
Plastik harf kullanılmasının avantajı,yazmadan ve bununla birlikte çocuğun ince motor becerilerinden bağımsız olarak hecelemenin yapılabilmesidir.Hatalar çabuk düzeltilebilir ve kelimeleri yanlış yazma önlenmiş olur.Buna paralel olarak harflerin yazılışı çalışılır (10.6.4’teki grafik alıştırmalarına bakınız).Çocuk iki alana da hakimse kelime yazmaya geçilebilir.
Burada verilen alıştırmalar okuma-yazma öğrenimi için hazırlık ve destek çalışmalarıdır.İlkokul yöntemlerinden burada bahsedilmemiştir.Daha önce de bahsettiğimiz gibi içerik bölümünde otistik çocukların ilkokula uyumunu kolaylaştıracak oyunlardan bahsedilmiştir.Bunun dışında okuma-yazma ve matematik derslerinde kullanabileceğiniz materyallerin listesi verilmiştir.
ALINTIDIR.
|
|
|
|
|
13
|
Branşlar / Kaynaştırma Eğitimi / Ynt: Kaynaştırma Eğitiminde Dikkat Edilecek Hususlar
|
: Eylül 19, 2008, 04:13:44 ÖS
|
|
Okula hergün gelmesi gayet normal çünkü o okulda kayıtlı bir öğrenci sanırsam.
Neler yapabileceğine gelince down sendromlu öğrencinin performansını bilmediğim için bir şey diyemiycem. Öncelikle öğrencinin performansını alman gerekiyor.Ona bağlı olarak da çocukla neler yapabileceğini belirle.Down sendromlu çocuklar çok tatlı olurlar ders çalışmak keyif vericidir.Birde sana en yakın özel eğitim kurumundan da yardım alabilirsin.
şimdiden kolay gelsin.iyi çalışmalar...
|
|
|
|
|
15
|
Branşlar / Sınıf Öğretmenleri / Ynt: sınıf ogretmenleri sertıfıkayla rehabılıtasyonda calışabılır mı
|
: Eylül 16, 2008, 08:35:09 ÖS
|
|
Birde bu mesleği yapabileceğinize emin olmalısınız.herkes bu mesleği yapamaz.2 3 aylık eğitimle gelip özel eğitimde sırf açıkta kalmamak için tercih etmek yanlış bir düşünce.bizler bunun 4 yıl eğitimini aldığımız halde zorlanıyoruz.sizler gibi düşünüp özel eğitime geçen tanıdık öğretmen arkadaşlarım oldu ama özel eğitimle alakaları bile yok.neyse bu konuda söylenecek o kadar çok şey varki ama bukadar yeter sanırsam.Size kolya gelsin umarım başarılı olursunuz.
|
|
|
|
|