MEB'nin ÖSS ve OKS sınavlarına istinaden aldığı son kararlar, ortaöğretim ve üniversitelerde talep fazlası ve standart fazlalığı devam ettiği sürece dershanelerin işlevi de bitmeyecek.

Sistemdeki değişiklikle sınavların her yıl yapılmasının da dershaneleri olumlu etkiliyeceği kesin.

ESTIMA firmasının araştırmasında ortaya çıkan son 5 yılda açılan yeni dershane sayısı ve öğrenci sayısındaki artış bunun en büyük göstergesi. 2002'de 2 bin 122 dershane varken, bugün dershane sayısı 3 bin 986.

2002 yılında 606 bin 522 öğrenci varken bugünkü öğrenci sayısı 1 milyon 71 bin 827.

Bu öğrencilerimiz Türkiye'de yılda ortalama 2 bin 600 YTL, toplam olarak da 2.8 milyar YTL dershane ücreti ödüyor.

Dershane öğrencilerinden özel ders alanlarsa dershane öğrencisi toplamının yüzde 3.5'i olarak tespit edilmiş, yani ÖSS ve OKS'ye hazırlanan 1 milyon öğrenciden 30 bini haftada ortalamada 1.5 saat özel ders alıyor. Bu gruba ek olarak matematik, Türkçe, fizik ve yabancı dil öğrenmek veya pekiştirmek için özel ders alan 300 binin üzerinde öğrenci olduğu da tahmin ediliyor.


***

Türkiye'de ortalama ders ücreti saat başına 125 YTL olarak belirlenmiş. Bu da özetle 330 bin öğrencinin yılda 50 saat özel ders aldığını gösteriyor. Bu öğrenciler özel dersler için yılda 6 bin 250 YTL X 330 bin = 2 milyar YTL ödüyor ve kayıt dışı olarak.

Kayıt içi ve kayıt dışı, dershane + özel ders pazarı 4.8 milyar YTL'yi (4 milyar ABD Doları) bulmuş durumda. Devlet bu sektörün yarısından vergi alamıyor!

Yeni OKS ve yeni ÖSS ile asıl büyüyecek sektör ise özel ders sektörü olacaktır. İşin Türkçesi, 7. sınıftan 12. sınıfa kadar yıllık testler olacağı için dershane sektörü tahminimce 2 kat, özel ders sektörü de 2.5 kat daha büyüyecektir. Yani bu pazar, 8-9 milyar dolarlık bir pazara dönüşmek üzere. Burada kanımca birkaç şey oluşacak:

* Güçlü dershaneler bayilik veya franchising vererek daha da genişleyecek.

* Dershaneler maliyetlerinin bir kısmını azaltmak için ve daha yaygınlaşmak için internet ortamında ders olanağı sağlayacak.

* Büyük dershaneler küçük dershaneleri bünyelerine katacak.

* Dershaneler öğrencilere okul ortamına yakın bir ortam sunacak (zira okulda ders sayısı yılda 400-500 saat civarındayken dershanede 1.000 saat).

* Özel ders sektörü devlet baskısı ile zamanla kayıt altına alınarak VIP dershane sektörü yaratılacak ve bu dershaneler aynı zamanda öğrencinin kişisel gelişiminde de rol oynayacak.


***


Tüm bunların özetinde ortaya çıkan şu: Dershane sektörü kabuk değiştirecek ve okulların yapması gereken akademik öğrenimi daha da fazla üstlenecek, şu andaki arz talep dengesi ve sınav sistemleri ile daha uzun yıllar aramızda olacak.

Asıl soru ise şu: Dershaneler yavaş yavaş gerçek okulların rolünü üstlenmiyor mu?

Ayrıca, toplumumuz zihnen paralı eğitime uzak ve soğukken bundan böyle bir öğrencinin devlet okulunda veya vakıf üniversiteleri kontenjanının yüzde 10'unda burslu okuması için veliler 5 yılda 30 bin - 40 bin YTL'nin üzerine yatırım yapacak. İşte bu da işin anlaşılmaz tarafı. Çünkü nihayetinde bu yatırımlar sonuç olarak bir üniversite diploması ve iyi bir iş olanağı için değil mi?

Sistem özel sektöre izin verse yılda toplam olarak 7-8 milyar dolar bir üniversite diploması için harcanacak. Üstelik o zaman üniversitede okuma olanağı okuma talebinin yüzde 25'lik bir kesimi için değil, talebin tümü için söz konusu olacak. Ayrıca da bu, zaten herkes için bir hak... Dershanelere üniversite kurma izni verilse, yılda 8 milyar YTL sistem içinde kalacak ve şu andaki vakıf üniversite öğrenci sayısının 3-4 katı kadar öğrenci okuyor olacak.

Seçim devletin ve velilerin!


Rifat Sarıcaoğlu - Vatan