|
kimyaöğretmeni
|
 |
« : AÄŸustos 23, 2007, 01:28:50 ÖS » |
|
Kefen sıyrıldı ve...
úel solüsyonla ıslatılmış pamuk kitlesi kaldırılınca Ata'nın yüzü ortaya çıktı. Derisi kahverengi bir hal almış ama hatları bozulmamıştıı.Sanki uyuyordu...
8 Kasım 1953 Pazar gecesi saat 23.00'da Prof. Dr. Kamile Å¥vki Mutlu'nun ev telefonu çaldı. Prof. Mutlu, Ankara Tıp Fakültesi Histoloji ve Ambriyoloji Kürsüsü BaÅ«anı'ydı.Patalogdu. Arayan ise Ankara Valisi Kemal Aygün'dü... Aygün, "Hocam" dedi, "10 Kasım günü Atamızın naaşını Anıtkabir'e taşıyacağız. Bunun için bir komite kurduk. NaaÅŸ geleneklere uygun olarak topraÄ¡ defnedeceÄ©z. Ancak bozulmadan korunduÄŸnu belgelemek için muayene etmenizi rica ediyoruz."Prof. Mutlu önce reddetti. Mutlu, o sırada 40 derece ateÅŸte yatıyordu. HastalıĄ?nı gerekçe göstererek bu görevi bir baÅ«a meslektaşının yapmasını rica etti.Ancak Vali Aygün ısrarcıydı: "Ben sizi sarar sarmalar götürürüm, bu tarihi bir görev" dedi. Mutlu kabul etti ve 9 Kasım sabahı Etnografya Müzesi'ne gitti. BaÅ¢akan Adnan Menderes oradaydı. Meclis Bakanı Refik Koraltan ve eski baÅ«an Abdülhalik Renda da...Mutlu, görevden affını istemekle ne büyük hata ettiÄŸni o zaman anladı. Gerçekten tarihi bir tanıklıktı bu... Ata'nın gül aÄ¡cından tabutu, 4 Kasım günü, geçici kabrinden çıkarılıp müzenin holündeki mermer katafalka konulmuÅŸtu. Bir hafta boyunca sırayla öIJenciler, subaylar ve generaller katafalk baÅ„?nda nöbet tutmuÅŸtu. Nihayet tabutun açılma günü gelip de komite üyeleri tamam olunca Prof. Kamile Mutlu "BaÄŸlayın" talimatını verdi. Bunun üzerine tabutun vidaları söküldü. Tahta tabutun içinde madeni bir sanduka bulunuyordu. Bu sandukada gaz birikmiÅŸ olma ihtimali düşünülerek önce bir burgu ile delik açıldı. Gaz ya da koku çıkmadı.Sanduka doluydu tabut Sandukanın içi, muhafaza solüsyonu ile ıslatılmıŠtahta talaÅ„? doluydu. Bu talaŬ naaşın ayak yönüne doÄŸru toplandı. TalaÅ„?n arasında, aĺı kapalı ve içi sıvı dolu bir ũť bulundu. Bu,cesedi muhafaza için kullanılan solüsyondan bir numuneydi. úerinde terkibi yazılıydı.Ata'nı n naaşı beyaz kefene sarılmıŬ sonra kahverengi bir muÅŸambayla kaplanmışyı.Sargı ları açmaya baÄŸladılar. Herkes nefesini tutmuÅŸtu. çünkü, "NaaÅŸ çürüyüp bozulmuŬşçıkan gazlar tabutu patlatmıştı nöbetçi er, kokudan bayılmıyor ; diye bir sürü söylenti geziniyordu. Ve 15 yıl sonra ilk kez Ata'nın yüzünü göreceklerdi. Kefenin sargıları aralanınca Prof. Kamile Å¥vki Mutlu, orada bulunanların yardımıyla katafalka çıktı ve Atatürk'ün yüzüne baktı. Ata'nın derisi kahverengi bir hal almış ama yüz hatları bozulmamıştı. Menderes sapsarı olmuÅŸtu Prof. Mutlu, gördğü tabloyu daha sonra Ńeyle anlatacaktı:" Yüzünü örten ıslak pamuk kitlesi kaldırılınca Ata'nın heykel gibi duran yüzü ile karıńcalıydı. Uzun sarı saçlarından ince bir tutam, sol göz kapağının üzerine düştü. Atatürk, Dolmabahçe Sarayı'ndaki yatağında uyuyor gibiydi." Prof. Mutlu, kenarda bekleyen komite üyelerini tabutun baÅ„?na çaÄ„?rdı. Onlar da tek tek tabutun içine baktılar.En baÅ´a BaÅ¢akan Adnan Menderes vardı. Koyu renk takım elbisesi içindeki Menderes de yanındakilerin yardımıyla katafalka çıktı,ürkek bir Å¥kilde ašĄ?, tabuta doIJu baktı. O an ne olduĵnu Prof. Kamile Mutlu'dan aktaralım: "Menderes çok heyecanlandı. Rengi sapsarı oldu. Bir de baktım ki, müzenin kapısına doIJu gidiyor. Atatürk'ün yüzüne bakmadı. Tahmin ediyorum, kendinde o kuvveti bulamadı. En sona Abdülhalik Renda kalmıŴı. O da Ata'yla karÅ„? karÅ„?ya gelir gelmez tabutun yanına yıĄ?lıverdi. Salondaki herkes Atatürk'ü tek tek gördükten sonra naaŬ tekrar solüsyonla ıslatıldı. Ata'nın baÅ„? pamuklarla örtüldü ve vücudu beyaz kefenle sarıldı. Bu sırada bir komiser,orada görevli adli tıp doçenti Dr. Cahit úen'in yanına yaklaÅ„?p avucunda taÅ„?dıĄ? bir kâĄ?dı gösterdi ve Ń?yle dedi:"Bu kâĄ?dı,Atatürk'ün hemÅ©resi Makbule Hanım gönderdi.Kefenin içine Atatürk'ün göijü üstünekonmasını istiyor."Doç. úen, kâĄ?da bir göz attı. Eski Türkçe bir Å¥yler yazılıydı. "Böyle bir kâĄ?dı Atatürk kabul etmez. Bize kızar, darılır" dedi.Komiser kâĄ?dı katlayıp cebine koydu ve uzaklaŴı. Bütün iŬemler bittikten sonra salonda bulunanlar naaÅ„?n iki yanından geçip hep bir aÄ„?zdan besmele çektiler ve cesedi yeni tabuta yerleÅ´irdiler. Bu tabut da 15 yıl içinde yattıĄ? büyük gül aÄ¡cı tabutun içine konuldu. úeri bayrakla örtüldükten sonra kapaÄ„? kapatıldı. Ve 10 Kasım sabahı, Ata'nın naaÅ„? 15 yıl önce onu Dolmabahçe'den Ankara'ya taÅ„?yan top arabasına yerleÅ´irilip son duraÄ„? olacak Anıtkabir'e taÅ„?ndı. Artık ebediyen orada kalacaktı... Atatürk'ün tabutu, Menderes'in huzurunda açılmıŴı Ata'nın 15 yıl Etnografya Müzesi'nde bekletilen naaÅ„?,12 askerin omuzları üzerinde oradan alınmıŠve 136 asteÄenin çektiÄ© bir top arabası ve matem marÅ„? eŬiÄ©nde Anıtkabir'e taÅ„?nmıŴı.Radyodan naklen yayımlanan o görkemli tören, en az 15 yıl önceki kadar hüzünlüdür. Ancak o törenden hemen önce yaÅ¡nanlar, tarihçilerin pek ilgisini çekmemiÅ´ir. BilindiÄ© gibi, Anıtkabir yapılana dek, Atatürk'ün naaÅ„?nın korunabilmesi için "tahnit" denilen bir iŬem yapılmıŴı. Gülhane Patolojik Anatomi profesörü Dr. Lütfi Aksu tarafından gerçekleÅ´irilen bu iŬem sırasında naaÅ¡, Å„?rıngayla özel bir formül enjekte edilmiÅ ve üzerine formüllerin yapıŴırıldıĄ? iki küçük ilaç ũťsi, Ata'nın koltuk altlarına yerleÅ´irilmiÅ ti. Bu iŬem sayesinde Ata'nın naaÅ„? da -diyelim bugün Lenin'in mozolesinde olduĵ gibi - öldüă? günkü haliyle korunabilirdi. Ancak İslam dini, ölünün defnini Å¡rt koÅ´uĵndan,geç ici tahnitin bozulması Å¡rttı. Nakilden önce, bu iŬem için bir komite kuruldu. O komite,törenden bir gün önce, BaÅ¢akan Adnan Menderes'in huzurunda Atatürk'ün tabutunun açılmasını kararlaŴırdı.Tabut açılınca tahnit bozulacak ve ceset çürümeye baŬayacaktı.Bir baÅ«a deyiŬe Atatürk'ün (mumyalanmıŠgibi) korunmuÅ naaÅ„?nı son görenler, o törene katılanlar olacaktı. Atatürk'le ilgili belgesel çalıÅaları sırasında o törene katılanların bir kısmıyla konuÅŸtuuk.Bu yazıda yer alan bilgilerin bir kısmı o tanıklıklara, önemli bir bölümü ise deÄ¥rli Atatürk araŴırmacısı Prof. Dr. Utkan Kocatürk'ün, Prof.Dr. Kamile Å¥vki Mutlu ile yaptı sohbetten aktardıklarına dayanıyor. Ata'nın yarım asır önceki son yolculuk, sanırım bu ayrıntılarla daha da ilginç bir boyut kazanıyor.
Atatürk'ü son görenler anlatıyor:
'Yüzünde iki günlük sakal vardı' Osman Ersoy ve Halide İntepe, 10 Kasım 1953'te Etnografya Müzesi'nde asistan olarak çalıń?yorlardı. O yüzden 50 yıl önceki o töreni ve tabutun içindeki Atatürk'ü son kez görme fırsatı buldular. İzlenimlerini şöyle anlattılar: • OSMAN ERSOY: "Sağlığında görmemişim Atatürk'ü... Korkunç heyecanlıydım. Biz çalıšnlar, asistanlar, memurlar sıra ile katafalka çıktık. Oldukça sararmıŠve küçülmüŠbir çehre... 1 - 2 günlük sakalı vardı. KaŬarı fevkalade iyi ťkilde fark ediliyordu."
' Gözleri aralıktı'
• HALİDE İNTEPE: "Tabut kapanmadan en son gittim baktım. Bań? yana doIJu eĩkti. Yüzü hiç bozulmamıŴı. Azıcık sakalları çıkmıŴı. Hani insan hasret giderek ölürse, gözleri aralık kalırmıŠya, öyle aralıktı gözleri... Ama bir ölü yüzü yoktu. Uyuyor gibiydi Nefeslerin tutulduĵ an... Tarih: 10 Kasım 1953. Mermer lahit sökülmüŬ betonlar kırılmıŬ tabutu kaldıracak zincirli makaralar lahit salonunun tavanına yerleŴirilmiŠti. Cumhurbaūanı Celal Bayar, Meclis Baūanı Refik Koraltan, Başb akan Adnan Menderes ve devletin en üst düzeyi, tabutun çevresindeler. ..
Kız kardeũnin gözyaŬarı Atatürk'ün kızkardeũ Makbule Atadan, bań?nı tabuta dayıyor ve dakikalarca öyle kalıyordu. Belki çok uzaklarda, Selanik'te kalan günleri yâd ediyor; belki de aġbeyinin ruhuna dualar gönderiyordu. Tabut ortaya çıkıyor Lahtin üzeri tamamen açılmış Atatürk'ün cenazesini 15 yıldan beri muhafaza eden kurŵn tabut ortaya çıkmıŴı
Dinler, Anıtkabir yolunda... Türkiye'deki bütün dini cemaatlerin temsilcileri cenaze arabasını takip ediyorlar. Ermeni, Yahudi, Katolik ve Rum temsilcilerle beraber zamanın Diyanet İşleri Bakanı kortejle yürüyor
Atatürk'ün tabutu birazdan salona çıkartılmıŠolacak. Cumhurbaūanı Celâl Bayar, Meclis Baūanı Refik Koraltan, BaŢakan Adnan Menderes ve devletin en üst düzeyi tabutun çevresindeler. ..
Tabut salonun zeminine yerleştiiriliyor. Adnan Menderes birazdan 'Hanımefendi, buyurunuz' diyecek ve Atatürk'ün kızkardeũ Makbule Atadan'ı tabutun yanına götürecek...
Mermer lâhid sökülüyor. Sonra betonlar kırılıyor ve tabutu kaldıracak olan makaralar lâhit salonunun tavanına yerleŴiriliyor.
Son saygı duruşu üniversitei gençlik, Atatürk'ün Etnografya Müzesi'nde son saygı duruşunu yapıyor.
(ŞUNU SÖYLEYİM ONUN GİBİ BİR ADAM GELMEZ BİR DAHA..MEKANIN CENNET OLSUN ATAM NUR İÇİNDE YAT
|